In 3D (3D printing, hay sản xuất bồi đắp) là công nghệ tạo ra vật thể thật từ file thiết kế trên máy tính bằng cách đắp vật liệu từng lớp một, chồng lên nhau cho đến khi thành hình. Khác với tiện, phay là cắt bỏ vật liệu, in 3D chỉ thêm vật liệu vào đúng chỗ cần.
Quy trình in 3D gồm những bước nào?
- Thiết kế hoặc tải mô hình 3D: dựng bằng phần mềm như Fusion 360, Tinkercad, Blender, hoặc tải file có sẵn.
- Xuất file STL/3MF: định dạng mà máy in hiểu được.
- Cắt lớp (slicing): phần mềm như Bambu Studio, Cura, PrusaSlicer chia mô hình thành hàng trăm lớp mỏng và tạo G-code điều khiển máy.
- In: máy đắp từng lớp, từ vài chục phút đến vài chục giờ.
- Hoàn thiện: gỡ support, chà nhám, sơn hoặc lắp ghép.
In 3D FDM: phổ biến và rẻ nhất
FDM (Fused Deposition Modeling) đùn sợi nhựa nóng chảy qua đầu phun nhỏ, vẽ từng lớp lên bàn in. Ưu điểm là máy rẻ, vật liệu đa dạng (PLA, PETG, TPU, ABS), in được món lớn và chắc. Nhược điểm là nhìn gần thấy vân lớp. Hầu hết quà tặng in tên, đồ chơi, mô hình, linh kiện tại In3D68 dùng công nghệ FDM.
In 3D Resin (SLA, MSLA): chi tiết siêu mịn
Máy resin dùng ánh sáng UV làm đông cứng nhựa lỏng theo từng lớp mỏng tới 0,025 mm. Bản in mịn gần như đúc khuôn, hợp figure, trang sức, mô hình nha khoa. Bù lại, resin đắt hơn, giòn hơn, cần rửa cồn và chiếu UV sau khi in.
| FDM | Resin | |
|---|---|---|
| Vật liệu | Sợi nhựa | Nhựa lỏng quang hoá |
| Độ mịn | Thấy vân lớp | Rất mịn |
| Kích thước | Lớn | Nhỏ đến vừa |
| Độ bền | Dai, chắc | Cứng, giòn hơn |
| Chi phí | Thấp | Cao hơn |
In 3D dùng để làm gì?
- Quà tặng cá nhân hoá: móc khoá, clicker, hộp bút in tên. Bạn có thể tự thiết kế và xem trước 3D ngay trên web In3D68.
- Đồ chơi, mô hình giáo dục: set động vật, playset truyện cổ tích.
- Mẫu thử sản phẩm (prototype): kiểm tra kiểu dáng trước khi làm khuôn.
- Linh kiện thay thế: núm vặn, bánh răng, kẹp, vỏ hộp mạch điện.
- Kiến trúc, y tế, giáo dục: mô hình nhà, mô hình giải phẫu, đồ dùng dạy học.
Có nên mua máy hay thuê in 3D?
Nếu bạn chỉ cần vài món, thuê in 3D theo yêu cầu rẻ và nhanh hơn: không tốn tiền máy, không mất thời gian học chỉnh máy và xử lý lỗi. Nếu muốn mua máy, đọc thêm 10 lỗi in 3D thường gặp để chuẩn bị tinh thần.
Câu hỏi thường gặp
In 3D có đắt không?
Không còn đắt như trước. Một món quà in tên nhỏ bằng nhựa PLA chỉ từ khoảng 50.000 đ. Xem chi tiết trong bài giá in 3D.
Máy in 3D in được kim loại không?
Có máy in kim loại công nghiệp, nhưng giá rất cao. Máy FDM và resin phổ thông chỉ in nhựa.
Người mới nên bắt đầu với FDM hay resin?
FDM dễ dùng, vật liệu an toàn và rẻ hơn, phù hợp người mới. Resin hợp khi cần chi tiết rất nhỏ và mịn.
